वास्तविक हे तर्कसंगत आहे आणि तर्कशुद्ध हे वास्तव आहे.The real is rational and the rational is real. ,😊😊😊😊😊😊😊😊😊😊😊😊😊

वास्तविक हे तर्कसंगत आहे आणि तर्कशुद्ध हे वास्तव आहे.

The real is rational and the rational is real.

सर्व प्रथम, हेगेल अस्पष्टतेचा मास्टर आहे. तुमचं काम जितकं दाट, अपारदर्शक आणि अगम्य वाटेल तितकं तुम्ही हुशार असाल असा जर कोणाचा विश्वास असेल, तर तो माणूस हुशार होता यात शंका नाही! (जसा तो स्वतःला समजत होता).

दुसरे म्हणजे, तत्त्ववेत्त्यांमध्ये हेगेल हा एक असा आहे ज्याचा विचार एकाकीपणाने समजून घेणे अत्यंत कठीण आहे आणि तो काय आहे हे संपूर्णपणे समजून घेतल्याशिवाय, आणि त्याहूनही महत्त्वाचे म्हणजे, इतर तत्त्वज्ञांशी, विशेषत: अॅरिस्टॉटल आणि कांट यांच्याशी त्याचा संवाद. हेगेलच्या प्रश्नातील विधानाचा अर्थ काय असावा यासाठी काही संदर्भ देण्यासाठी हेगेलने या तत्त्वज्ञांना दिलेला प्रतिसाद तपासूया.

https://amzn.to/3V3mDqG

इतर अनेक गोष्टींबरोबरच, महान अॅरिस्टॉटल हा ओळखीचा तत्त्वज्ञ होता. त्याच्यासाठी, जग मोठ्या प्रमाणावर वर्गीकरण प्रकल्पासाठी प्रवण होते. प्रत्येक गोष्टीला त्याचे योग्य स्थान होते, ती ओळख आहे, सर्व गोष्टींच्या मोठ्या कॅटलॉगिंगमध्ये, वेगळ्या श्रेणींमध्ये. या मताला अ‍ॅरिस्टॉटलचा अत्यावश्यकतावाद म्हणून ओळखले जाते. कोणत्याही दिलेल्या गोष्टीसाठी, आवश्यक गुण असतात जे त्या वस्तूला ते बनवतात आणि दुसरे काहीही नाही. हेगेल हे मत पूर्णपणे नाकारतो. त्याऐवजी, हेगेल सामाजिक, ऐतिहासिक आणि सांस्कृतिक मॅट्रिक्स मांडतात आणि ज्याद्वारे इतिहास चेतना निर्माण करतो. गोष्टी तशाच असतात, परंतु त्या अनेक प्रकारे इतरही असू शकतात. तत्त्वज्ञानातील प्रमुख रूपक म्हणून क्रिया स्थिर वस्तूंची जागा घेते, प्रक्रिया पदार्थाची जागा घेते. ओळख ही संज्ञा नसून क्रियापद आहे, विकासाची क्रिया आहे, इतिहास आणि चेतना या दिशेने वाटचाल करणारी नेहमीच उपलब्धी. अॅरिस्टॉटलच्या तुलनेत, हेगेलचा दृष्टिकोन स्वतःच समजून घेण्याच्या बाबतीत कसा उत्क्रांती आहे हे आपण पाहू शकतो. जगाचा विचार करण्याऐवजी, "वास्तविक" काय आहे याबद्दल, स्थिर वस्तूंच्या वस्तुमान कॅटलॉगच्या रूपात ज्यांचे संबंध अचूकपणे रेखाटले जाणे आवश्यक आहे (आणि करू शकतात), जगाचा प्राथमिक अनुभव क्रियाकलाप, बदल, द्वंद्वात्मक आहे. गोष्टी बदलतात, विकसित होतात, वाढतात, परंतु ते एका तर्कशुद्धतेनुसार करा जे दोघेही त्यांच्या दिशा नियंत्रित करतात आणि तीच दिशा आहे. द्वंद्वात्मक गोष्टी बदलतात, विकसित होतात, वाढतात, परंतु ते एका तर्कशुद्धतेनुसार करा जे दोघेही त्यांच्या दिशा नियंत्रित करतात आणि तीच दिशा आहे. द्वंद्वात्मक गोष्टी बदलतात, विकसित होतात, वाढतात, परंतु ते एका तर्कशुद्धतेनुसार करा जे दोघेही त्यांच्या दिशा नियंत्रित करतात आणि तीच दिशा आहे.

हेगेलचा कांटशी असलेला संबंध समजून घेण्यासाठी आपल्याला स्कॉटिश संशयवादी डेव्हिड ह्यूमकडे थोडे मागे जावे लागेल. ह्यूमने असा दावा केला की कार्यकारणभाव हा एक अप्रमाणित भ्रम आहे आणि म्हणूनच, आम्ही सामान्यीकृत किंवा सार्वत्रिक ज्ञानाचे दावे (विश्लेषणात्मक प्रस्ताव) करू शकत नाही, केवळ विशिष्ट विशिष्ट निरीक्षणांबद्दल (सिंथेटिक प्रस्ताव) दावा करू शकतो. ह्यूम मुळात तत्त्वज्ञानाला आव्हान देतो की केवळ अनुभवातून आलेले प्रस्ताव वैध आहेत, तरीही आपण कार्यकारणभावासारख्या संयोजी तत्त्वांचा "अनुभव" घेत नसल्यामुळे, ते प्रस्ताव सामान्य किंवा सार्वत्रिक दाव्यांना पुष्टी देऊ शकत नाहीत. विज्ञान उद्ध्वस्त झाले आहे. कांटचा कल्पक प्रतिसाद एक नवीन प्रकारचा प्रस्ताव तयार करणे होता जो विश्लेषणात्मक आणि कृत्रिम दोन्ही होता. तो असा युक्तिवाद करतो की वेळ आणि जागा ही पूर्वज्ञानात्मक संरचना आहेत जी आपण सर्व वास्तविकतेवर लादतो, अशा प्रकारे,

कांट जी सवलत देतात ती अशी आहे की जे जग अवकाश आणि काळाच्या संदर्भात दिसत नाही ते वैज्ञानिक निश्चिततेने ओळखले जाऊ शकत नाही. देव, आत्मा, मेटाफिजिक्स, ओळखले जाऊ शकत नाही, फक्त अनुमान काढले जाऊ शकते. म्हणून कांटसाठी, जग घटनांमध्ये विभागले गेले आहे, ज्या गोष्टी आपण अनुभवात पाहतो, त्या आपल्याला दिसतात त्या गोष्टी आणि नामांक, स्वतःमधील गोष्टी, जगाच्या वास्तविक वस्तू. आपण स्वतः-मधील गोष्टींकडे जाऊन जग समजून घेण्याचा प्रयत्न करू शकतो, परंतु आपण त्यांना कधीही थेट ओळखू शकत नाही, केवळ आपल्या घटनांच्या निरीक्षणाद्वारे, त्या-त्या गोष्टींच्या प्रकटीकरणाद्वारे त्यांच्या अस्तित्वाचा अंदाज लावू शकतो.

या सगळ्यावर हेगेलचा प्रतिसाद म्हणजे कांटच्या “गोष्टी-इन-स्वतः” या कल्पनेला मूलभूतपणे नाकारणे. तो नाम आणि घटना यांच्यातील ऑन्टोलॉजिकल द्वैतवाद नाकारतो. हेगेलसाठी, हे नाव आहे, स्वतःमधील गोष्टी, ज्या आपल्याला दिसतात, दिसण्याच्या कोणत्याही मध्यस्थ वस्तू नाहीत आणि आपण जे पाहतो त्यामागे कोणतीही अंतिम वैश्विक वस्तू नाहीत. देखावा आणि वास्तव यातील असा फरक केवळ अशक्यच नाही तर अर्थहीन आहे.

आपण जे पाहतो तेच असते आणि त्यामुळे आपल्याला जे दिसते ते केवळ कारणाच्या अधीन नसते तर ते कारण असते. मूळ विधानाचा एक महत्त्वाचा पाठपुरावा म्हणजे: “कल्पना किंवा कारण हे सर्व वास्तविकतेचे मूळ तत्त्व आहे.” हेगेलसाठी, परिमेय हा केवळ स्थिर भिन्न वस्तूंमधील संयोजी ऊतक नाही. तर्कशुद्धता ही प्रक्रिया आहे आणि प्रक्रिया ही मूलभूत आहे. तर्कसंगत हा जगाचा मार्ग आणि कसा आहे, इतिहास आणि चेतना कालांतराने पुढे नेणार्‍या प्रशासकीय शक्तीचे नाव आणि हेगेलसाठी, हे, स्थिर वस्तू किंवा पदार्थांचे कॅटलॉग नाही, जगाचे वैशिष्ट्य आहे.

विधानाकडे परत जाताना, हेगेल विधानात काय वगळले आहे याचा विचार करणे उपयुक्त ठरेल. अर्थात, जे वास्तव नाही ते तर्कसंगत नाही, वस्तुत: तर्कसंगततेच्या बाहेर जे आहे ते वास्तव नाही, जसे कांट सुचवतात. आणि जे तर्कसंगत नाही ते वास्तविक नाही, दुसऱ्या शब्दांत, ज्या तर्कसंगत प्रक्रियेतून आपण जगाला समजतो त्यातून जे उद्भवत नाही ते मूर्खपणाचे आहे.

😊😊😊😊😊😊😊😊👍👍👍👍👍👍👍

बुद्धीवाद ही एक तात्विक चळवळ आहे जी 18 व्या शतकात उदयास आली. ही एक विचारांची शाळा आहे जी कल्पना आणि ज्ञानाचे विश्लेषण आणि मूल्यमापन करण्यासाठी कारणाचा वापर करण्यावर भर देते. तर्कसंगत दृष्टीकोन , ज्याचा वापर अनेक तत्वज्ञ, शास्त्रज्ञ, गणितज्ञ, अर्थशास्त्रज्ञ आणि सामाजिक सिद्धांतकारांनी केला आहे. हे तत्त्वज्ञान, अर्थशास्त्र, मानसशास्त्र, समाजशास्त्र आणि राज्यशास्त्र यासह विविध क्षेत्रांमध्ये लागू केले गेले आहे.

विचार करण्याचा तर्कवादी दृष्टीकोन हा अनुभववाद किंवा अस्तित्ववाद यासारख्या इतर दृष्टिकोनांशी विरोधाभास केला जातो. विचारांचा तर्कसंगत दृष्टीकोन डेकार्टेस, कांट, ह्यूम, स्पिनोझा, लीबनिझ आणि इतरांसह इतिहासात अनेक तत्त्वज्ञ आणि शास्त्रज्ञांनी वापरला आहे.

तर्कशुद्ध विचारसरणीचा उत्पादक हेतू असतो

तर्कशुद्धता म्हणजे काय यावर विविध मते आहेत, परंतु सर्वसाधारण एकमत असे आहे की भूतकाळातील चुका आणि यशातून शिकण्याची क्षमता आहे. मत, विश्वास किंवा कल्पनेबद्दल गंभीरपणे विचार करण्याची आणि ते वैध किंवा अवैध आहे की नाही हे निर्धारित करण्याची क्षमता आहे. तर्कशुद्धतेसाठी एखाद्याला तार्किक विचार करण्याची क्षमता असलेले तार्किक मन असणे आवश्यक आहे.

तर्कशुद्ध मन त्याच्या विचार प्रक्रियेत चिंतनशील आणि वस्तुनिष्ठ असते. हे सर्व विचारवंत व्यक्तींचे ध्येय म्हणून पाहिले जाऊ शकते. नियमितपणे तर्कशुद्धपणे विचार केल्याने तुम्हाला तथ्ये आणि पुराव्यावर आधारित निर्णय घेता येतील; हे तुम्हाला सदोष विचार आणि कृती ओळखण्यास सक्षम करेल जे तुम्हाला तुमच्या ध्येयाकडे नेत नाहीत.

तर्कसंगत विचार आपल्याला स्वतःला आणि आपल्या सभोवतालच्या इतरांना अधिक प्रभावीपणे समजून घेण्यास मदत करू शकतो. हे आम्हाला आमची उद्दिष्टे साध्य करण्यात देखील मदत करू शकते कारण आम्ही आवेगपूर्ण किंवा अतार्किकपणे वागण्याऐवजी त्यांच्याबद्दल तर्कशुद्धपणे विचार करण्यास सक्षम आहोत.

हे खरे आहे की पूर्ण वस्तुनिष्ठता अशी कोणतीही गोष्ट नाही, परंतु तरीही आपल्या विचारात तर्कशुद्ध असणे शक्य आहे.

तर्कशुद्ध व्यक्ती असण्याचे काय फायदे आहेत?

तर्कसंगत लोक सुप्रसिद्ध निर्णय घेतात, वास्तववादी अपेक्षा असतात आणि स्वतःवर विश्वास ठेवतात. तर्कशुद्ध असणे हा विचार करण्याचा एक मार्ग आहे ज्याचा एखाद्या व्यक्तीला अभिमान वाटू शकतो. यशस्वी होण्यासाठी तर्कशुद्ध असणे महत्त्वाचे आहे. तर्कशुद्ध व्यक्ती असण्याचे काही फायदे येथे आहेत:

पश्चात्ताप नाही: तर्कसंगत लोक असे निर्णय घेत नाहीत ज्याचा त्यांना नंतर पश्चाताप होईल, जसे की त्यांना परवडत नाही अशा गोष्टी विकत घेणे किंवा काम होणार नाही अशा संबंधांमध्ये येणे. ते त्यांचे निर्णय घेण्यापूर्वी काळजीपूर्वक विचार करतात, याचा अर्थ ते अनेक चुका करत नाहीत.

आत्मविश्वास: तर्कशुद्ध लोकांना माहित आहे की ते कोण आहेत आणि त्यांना जीवनातून काय हवे आहे. ते मूर्ख गोष्टींबद्दल काळजी करत नाहीत जसे की एखाद्याच्या अपेक्षा पूर्ण करण्याचा प्रयत्न करणे किंवा ते नसलेले कोणीतरी बनण्याचा प्रयत्न करणे. हे त्यांना एक आंतरिक आत्मविश्वास देते ज्यामुळे त्यांना कोणत्याही परिस्थितीत आरामदायक वाटते आणि ते त्यांचे मन ठरवेल ते करू शकतात.

नियंत्रणाची भावना: तर्कशुद्ध लोकांकडे त्यांचे विचार आणि कृती नियंत्रित करण्याची क्षमता असते त्यामुळे ते जीवनात त्यांना हव्या असलेल्या गोष्टी साध्य करतात. ते भावनांना त्यांच्या कृतींमध्ये अडथळा आणू देत नाहीत कारण त्यांच्यात स्वतःला अशा गोष्टी करण्यापासून रोखण्याची क्षमता आहे जी त्यांच्यासाठी चांगली नाही, जसे की अति खाणे किंवा ड्रग्स किंवा अल्कोहोलचा अतिरेक वापर करणे.

तर्कशुद्ध विचार सत्याकडे घेऊन जातो

सत्य हा प्रस्तावांचा गुणधर्म आहे. म्हणजेच, सत्य हे कोणत्याही प्रस्तावाचे वैशिष्ट्य असते (एकतर सत्य किंवा असत्य असे विधान) जेव्हा ते वास्तवाशी जुळते. त्याचप्रमाणे, खोटेपणा हे कोणत्याही प्रस्तावाचे वैशिष्ट्य असते जेव्हा ते वास्तवाशी जुळत नाही.

सत्य सांगण्यासाठी सत्य काय आहे हे जाणून घेणे आवश्यक आहे. तथ्यात्मक काय आहे आणि काय नाही हे शोधण्यासाठी तर्कशुद्ध विचार आणि तर्कशक्तीचा वापर आवश्यक आहे. पण तर्कशुद्ध विचार आणि तर्काचा वापरही सत्याकडे घेऊन जातो.

सत्य हे मानवाच्या बाहेर अस्तित्वात आहे, ते आपल्या ज्ञानापासून किंवा ते अनुभवण्याच्या आपल्या क्षमतेपासून स्वतंत्र आहे. पण जर आपण आपल्या विचारात तर्क आणि तर्काचा वापर केला तर आपण स्वतःबद्दल, आपल्या जगाबद्दल आणि आपल्या विश्वाबद्दल सत्य जाणून घेऊ शकतो. कारण आणि सत्य यांचा संबंध स्पष्ट असावा; एक दुसऱ्याशिवाय अस्तित्वात नाही. एका तत्त्ववेत्त्याने निरीक्षण केल्याप्रमाणे:

"मनुष्याच्या मनाला वस्तुस्थिती मांडून किंवा मते मांडून स्वतःला समजून घेण्यासाठी भाषेइतके शक्तिशाली साधन नाही."

सत्य आपल्यापासून स्वतंत्र आहे, परंतु आपल्याला ते समजून घेण्याची क्षमता आहे कारण आपण त्यांच्याबद्दल विचार करण्यासाठी कारण वापरतो. तथापि, जर आपण भावना आणि भावनांच्या बाजूने तर्क सोडला तर, सत्याचा खरोखर काय अर्थ आहे किंवा या जीवनात ते कसे शोधायचे हे आपल्याला कधीही कळणार नाही.

तर्कशुद्ध कधी वास्तविक आहे?

जेव्हा आपण तर्कशुद्ध असतो, तेव्हा आपल्यासाठी काय चांगले आहे यावर आधारित निर्णय घेण्यास आपण सक्षम असतो. काही लोक म्हणतील की ही एक आदर्श परिस्थिती आहे, जिथे तुम्ही परिणामांना न जुमानता किंवा बाहेरील प्रभावांची पर्वा न करता तुमच्यासाठी सर्वोत्तम काय आहे यावर आधारित निर्णय घेऊ शकता. तथापि, हा नेहमीच प्रत्येकाला असतो असे नाही.

उदाहरणार्थ , एखाद्या अॅक्च्युअरीला त्यांच्या नोकरीचे वर्णन पूर्ण करण्यासाठी काहीतरी करावे लागेल जे त्याला/तिला करायचे नाही. पैशांच्या बाबतीत आणि दीर्घकालीन परिणाम होऊ शकणारे आर्थिक निर्णय घेताना लोक तर्कहीन असतात

https://amzn.to/3V3mDqG